Hayvanlar solak olabilir mi?

Bu yazıyı hayvansever arkadaşlarınla paylaş!

Patili dostlarımızın da bizim gibi sağlak veya solak olabileceğini hiç düşünmüş müydünüz?

Patili dostlarımızın da bizim gibi sağlak veya solak olabileceğini hiç düşünmüş müydünüz?

Hayatımız boyunca genel olarak tek bir elimizi yatkın olarak kullanırız. Peki, hayvanlar herhangi bir patisine meyilli midir? 

Hayvanların sağlak veya solak olmalarının bir önemi olup olmadığı önemli mi sorusu hayvanlarda baskın tarafı belirlemek ya da beynin hangi tarafının diğerine hakim olduğunu anlamak için kullanılıyor. Baskınlığı belirlemek, hangi köpek yavrularının en iyi nasıl eğitileceği veya hangi yarış atlarının solda veya sağda daha iyi yarışacağını tahmin etmek de dahil olmak üzere evcil hayvanların yetiştirilme, yetiştirilme, eğitilme ve kullanılma şeklini değiştirebilir.

İnsanların %90’ında sağ el kullanımı ağırlıktayken küçük bir yüzdede ise sol el kullanımı baskındır. Bilimsel olarak bu tercihin nedenleri tam olarak bilinmemekte ve teoriler ortaya atılmaktadır. İnsanlarda, beynin sol yarım küresinde sözel olarak nitelendirdiğimiz kısımda konuşma, edebiyat, hitabet gibi yetenekler yer alırken; sağ yarım kürede ise resim, mimari, geometri gibi görsel yetenekler yer almaktadır. Çapraz olarak, vücudun sağ bölgesini sol beyin yarım küresi, sol bölümünü ise sağ beyin yarım küresi kontrol etmektedir.

Kediler ve köpekler dışında maymun türlerinde de insanlara çok benzeyen durumlar söz konusu. Yapılan araştırmalar şempanzelerin genellikle sağ ellerini kullandığını göstermektedir.  Ayrıca atlar, diğerinden ziyade bir yönde olmayı tercih ediyor gibi görünüyor. Bu arada, bir çalışma, kanguruların neredeyse tamamen solak olduğunu öne sürüyor, ancak bunun sinirsel temeli bilinmemektedir.

Yapılan araştırmalar sonucunda patili dostlarımızın aleminde bu durumun biraz daha farklı olduğunu görüyoruz. Hayvan dostlarımızda da sağ pati veya sol pati kullanımında baskınlık olduğu ortaya çıkmış. İki patinin eşit kullanımının olduğu da biliniyor. 1991 yılında yapılan bir araştırmaya göre kedilerin sadece %50’sinin sağ patisini kullandığı görülürken, kalan %40’ın sol, diğer kalan %10’un ise çok yönlü pati kullandıkları öğrenilmiş. Yani insanlarda çok az bir kesim solak ağırlıklıyken hayvanların dünyasında bu oranlar değişmekte.

Köpek dostlarımızda ise bu oran daha eşit dağılmış durumda. Yani köpeğimizin solak veya sağlak olma ihtimali %50. İki patisini aynı anda kullanan köpeklerin diğer köpeklere göre gök gürültüsüne ve havai fişeklere daha çok tepki verdikleri ortaya çıkmıştır. Köpeklerin, patilerinin ötesinde farklı uyaranlara karşı bile farklı yönlerde kuyruk salladıkları bilinmektedir. Ayrıca balıklarında tehlike anında sağa veya sola kaçma davranışlarının değiştiği gözlemlenmiştir. Diğer canlılarda ise yine benzer oranlar söz konusu, yani çoğu canlı sağ veya sola yatkınlıkta eşit oranlara sahip.

Evcil hayvanınızın sağlak mı yoksa solak mı olduğunu anlamak ise oldukça basit. Bu konuda Amerikan Veteriner Üniversitesi davranış uzmanı Dr. Stefanie Schwartz köpeğinizin ya da kedinizin tercihini ortaya çıkarmak için zaman içinde tekrarlı testler yapmanızı öneriyor. Örnek olarak içinde mama bulunan ‘kong’ isimli oyuncağa basmak için dostunuzun hangi patisini kullandığına bakabilirsiniz. Bunun dışında burnuna bir şey sürerek hangi patisini kullandığını gözlemleyebilirsiniz. Beraber oyun oynarken bile hangi patisinin daha baskın olduğunu anlayabilirsiniz. Özellikle kedilerde hangi patisiyle tepki verdiğine bakarak kedinizin sağ pati baskın mı sol pati baskın mı olduğunu birkaç tekrarla kolayca öğrenebilirsiniz.

Evcil hayvanınızın sağlak mı yoksa solak mı olduğunu anlamak ise oldukça basit. Bu konuda Amerikan Veteriner Üniversitesi davranış uzmanı Dr. Stefanie Schwartz köpeğinizin ya da kedinizin tercihini ortaya çıkarmak için zaman içinde tekrarlı testler yapmanızı öneriyor. Örnek olarak içinde mama bulunan ‘kong’ isimli oyuncağa basmak için dostunuzun hangi patisini kullandığına bakabilirsiniz. Bunun dışında burnuna bir şey sürerek hangi patisini kullandığını gözlemleyebilirsiniz.

Beraber oyun oynarken bile hangi patisinin daha baskın olduğunu anlayabilirsiniz. Özellikle kedilerde hangi patisiyle tepki verdiğine bakarak kedinizin sağ pati baskın mı sol pati baskın mı olduğunu birkaç tekrarla kolayca öğrenebilirsiniz.

Evcil dostumuzun bir şeye uzanırken veya kapıyı tutarken hangi patisini kullandığına dikkat edebilirsiniz. Evcil kedinizi test etmek için, bir cam kavanozun içine bir ödül koyarak ve kedinizin hangi pençeyi kullandığını izleyerek bir onu gözlemleyebilirsiniz. Sonucun gerçek mi yoksa rastgele bir şans mı olduğunu görmek için bunu defalarca tekrarlamayı ve not almayı unutmayın!

Facebook Comments

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir